Pijn in je bovenbuik rechts onder de ribben: dit kan de oorzaak zijn

Rechts onder je ribben zitten je lever en galblaas, en die twee organen zijn vaak de reden van pijn in de bovenbuik rechts onder de ribben. De meest bekende oorzaak zijn galstenen: harde klontjes die zich in de galblaas vormen en voor felle of zeurende pijn kunnen zorgen. Maar er zijn meer mogelijke oorzaken. In dit artikel lees je welke dat zijn, wanneer je naar de dokter gaat en wat je verder kunt verwachten.

Wat zit er eigenlijk rechts onder je ribben?

Aan de rechterkant van je bovenbuik, net onder de ribben, liggen een paar belangrijke organen. De grootste is de lever, het orgaan dat bloed filtert en helpt bij de spijsvertering. Vlak onder de lever hangt de galblaas, een klein zakje dat gal opslaat. Gal is een vloeistof die helpt om vetten te verteren.

Naast de lever en galblaas lopen ook de galwegen door dit gebied. Die galwegen zijn buisjes die gal vervoeren van de lever naar de dunne darm. Als er ergens in dit systeem iets misgaat, kan dat pijn veroorzaken rechts in de bovenbuik, onder de ribben.

Galstenen als meest voorkomende oorzaak

Galstenen ontstaan wanneer stoffen in de gal samenklonteren tot harde steentjes. Dat kan kleine, zandkorrelgrote steentjes zijn, maar ook grotere exemplaren. Zolang die steentjes rustig in de galblaas blijven, merk je er soms weinig van. Maar zodra een steen de afvoer van gal blokkeert, begint de ellende.

De pijn bij galstenen is vaak plotseling en heftig. Die wordt ook wel een galsteenkoliek of galkoliek genoemd. De pijn zit rechts boven in de buik, net onder de ribbenboog, en kan uitstralen naar de rechterschouder of rug. De aanval duurt vaak een kwartier tot een paar uur en gaat soms gepaard met misselijkheid of braken. Vettig eten kan een aanval uitlokken.

Andere mogelijke oorzaken van pijn rechts boven in de buik

Pijn rechts boven in de buik, in het gebied onder de ribbenboog en boven de navel, kan ook wijzen op andere aandoeningen van de galwegen of de lever. Denk aan een ontsteking van de galblaas, een leveraandoening of problemen met de galwegen zelf.

Een minder bekende oorzaak is het zogeheten zwevende-ribsyndroom. Hierbij zorgt een losliggende rib voor pijnklachten rechtsboven in de buik. Dit syndroom wordt lang niet altijd herkend, ook niet altijd door de huisarts. De pijn lijkt dan op een buikklacht, terwijl de oorzaak in de rib zelf zit. Soms voelen mensen ook iets “over elkaar schieten” als ze hun bovenlichaam draaien.

Andere mogelijke oorzaken zijn een gespannen of overbelast spier, problemen met het middenrif of, in zeldzamere gevallen, nierklachten aan de rechterkant.

Wanneer ga je naar de huisarts?

Heb je eenmalig een lichte pijn die snel weer over is, dan is dat meestal niet direct reden tot zorg. Maar er zijn situaties waarbij je beter snel contact opneemt met een arts.

Ga naar de huisarts als de pijn in je bovenbuik rechts onder de ribben regelmatig terugkomt, langer dan een paar uur aanhoudt of erg hevig is. Ook als de pijn gepaard gaat met koorts, gele verkleuring van de huid of ogen (geelzucht), donkere urine of lichte ontlasting, is het belangrijk snel hulp te zoeken. Dit kunnen tekenen zijn van een ontsteking of een andere ernstigere aandoening.

Bij twijfel geldt altijd: bel je huisarts. Die kan je klachten beoordelen en beslissen of verder onderzoek nodig is, zoals een echografie van de buik.

Wat gebeurt er bij de dokter?

De huisarts zal eerst vragen naar je klachten: wanneer de pijn begint, hoe lang die duurt en of er andere verschijnselen zijn. Daarna volgt vaak een lichamelijk onderzoek waarbij de arts je buik betast.

Als galstenen worden vermoed, is een echo de meest gebruikte test. Daarmee kan de arts zien of er stenen aanwezig zijn in de galblaas. Bij twijfel over andere oorzaken kunnen bloedonderzoek of andere scans volgen.

De behandeling hangt af van de oorzaak. Bij galstenen die klachten geven, wordt de galblaas vaak operatief verwijderd. Dat is een veelgedane ingreep die in de meeste gevallen via een kijkoperatie plaatsvindt. Zonder galblaas kan je lichaam gewoon blijven functioneren.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de meest voorkomende oorzaken van pijn in de bovenbuik rechts onder de ribben?
De meest voorkomende oorzaken van pijn in de bovenbuik rechts onder de ribben zijn galstenen en aandoeningen van de galblaas of galwegen. Ook leverklachten, het zwevende-ribsyndroom of een overbelaste spier kunnen de oorzaak zijn.

Hoe voelt een galsteenaanval?
Een galsteenaanval voelt vaak als plotselinge, hevige pijn rechts onder de ribben. De pijn kan uitstralen naar de rug of rechterschouder en gaat soms samen met misselijkheid of braken. Een aanval duurt meestal een kwartier tot enkele uren.

Is pijn rechts boven in de buik altijd gevaarlijk?
Pijn rechts boven in de buik is niet altijd gevaarlijk, maar het is wel verstandig om de oorzaak te laten onderzoeken als de pijn regelmatig terugkomt of hevig is. Bij koorts, geelzucht of donkere urine is het belangrijk snel een arts te raadplegen.

Wat is het zwevende-ribsyndroom?
Het zwevende-ribsyndroom is een aandoening waarbij een losliggende rib pijnklachten veroorzaakt die lijken op buikpijn, rechtsboven. Het wordt vaak niet herkend als ribprobleem. Soms voelen mensen iets over elkaar schieten als ze hun bovenlichaam draaien.

Kan ik zelf iets doen tegen de pijn?
Bij milde klachten kan rust helpen. Maar voor een goede behandeling is het belangrijk om de oorzaak te kennen. Zelfmedicatie zonder diagnose is niet verstandig, zeker niet als de pijn hevig is of vaker terugkomt. Laat je klachten altijd beoordelen door een arts.