Inhoudsopgave

Een koffie latte is een zachte, romige koffiedrank gemaakt van espresso en veel warme melk, meestal afgewerkt met een laagje melkschuim. De naam komt uit het Italiaans: “caffè latte” betekent letterlijk “koffiemelk”. Het is een van de populairste koffiedrankjes ter wereld, geliefd om zijn milde smaak en de warme, volle textuur.

In tegenstelling tot een espresso of een americano is een latte duidelijk melkgedomineerd. De espresso geeft smaak en aroma, maar de melk bepaalt grotendeels het karakter van de drank. Dat maakt een latte toegankelijk, ook voor mensen die zwarte koffie te intens vinden.

Hoe wordt een koffie latte gemaakt?

Een klassieke latte begint met een shot espresso, gezet onder hoge druk met fijngemalen koffiebonen. Daarna voeg je gestoomde melk toe, in een verhouding van ongeveer 1 deel espresso op 3 tot 4 delen melk. Bovenop komt een dun laagje melkschuim, maar veel minder dan bij een cappuccino.

De melk stoom je met een stoompijpje totdat hij een temperatuur heeft van ongeveer 65 tot 70 graden Celsius. Goed gestoomde melk heeft een fluweelachtige, gladde textuur en smaakt licht zoet van zichzelf. Te hete melk (boven de 75 graden) verliest die zoetheid en kan een licht verbrand randje geven.

Thuis zonder espressomachine kun je een sterke koffie zetten met een moka pot en die combineren met warm gestoomde melk uit een handmatige melkopschuimer. Het resultaat is iets minder intens, maar goed te doen.

Wat is het verschil met een cappuccino of flat white?

Dit is een vraag die veel koffiedrinkers bezighoudt. De latte, de cappuccino en de flat white lijken op elkaar, maar zitten anders in elkaar:

  • Cappuccino: gelijke delen espresso, gestoomde melk en melkschuim. Steviger en luchtiger van structuur, met een dikkere schuimlaag.
  • Flat white: sterker dan een latte doordat de verhouding espresso naar melk hoger ligt, en gezet met een dubbele ristretto. Compacter en intenser van smaak.
  • Koffie latte: de meeste melk van de drie, het zachtst van smaak, en het grootst in volume. Standaard zo’n 250 tot 350 ml.

De keuze hangt af van hoe sterk je je koffie wilt. Wil je de espresso goed proeven? Kies een flat white. Wil je iets romigs en mild? Dan past een latte beter.

Latte art: meer dan een versiering

In veel koffiezaken teken je barista een patroon in het melkschuim: een hart, een blad of een meer complexe tekening. Dit heet latte art. Het is niet alleen een kwestie van esthetiek. Om goede latte art te maken, moet de melk perfect zijn gestoomd, met de juiste textuur en temperatuur. Latte art is dus ook een indicator van vakmanschap.

Thuis latte art maken is een stuk moeilijker. Je hebt een goede stoomstaf nodig en het vraagt oefening om de melk soepel in de espresso te gieten. Begin met een eenvoudig hart: giet de melk vanuit een laag hoogte en sluit af met een korte beweging naar voren.

Varianten van de latte die je moet kennen

De klassieke latte heeft allerlei varianten gekregen. De meest bekende:

  • Iced latte: espresso over ijsblokjes gegoten, aangevuld met koude melk. Geen gestoomde melk, dus anders van textuur maar verfrissend in de zomer.
  • Vanilla latte: een scheutje vanillesiroop toegevoegd aan de klassieke bereiding. Populair in coffeechains.
  • Matcha latte: gemaakt met matcha (groene theepoeder) in plaats van espresso, maar qua structuur vergelijkbaar.
  • Havermelk latte: plantaardige melk in plaats van gewone melk. Havermelk schuimt goed op en geeft een licht zoete, nootachtige smaak.

De iced latte en plantaardige varianten zijn de afgelopen jaren sterk in populariteit gegroeid, ook in Nederland en België.

Hoeveel cafeïne zit er in een latte?

Een standaard latte met één shot espresso bevat ongeveer 60 tot 70 mg cafeïne. Met een dubbele shot, wat in veel cafés de norm is voor grotere formaten, stijgt dat naar zo’n 120 tot 140 mg. Ter vergelijking: een kop filterkoffie bevat doorgaans 80 tot 120 mg cafeïne, afhankelijk van de sterkte en het volume.

Wil je minder cafeïne? Vraag om een halve cafeïne (“half-caf”) of kies voor een decaf-espresso. De smaak en structuur van de latte blijven dan vrijwel hetzelfde.

Een koffie latte is uiteindelijk een eenvoudige drank met maar twee ingrediënten, maar de kwaliteit valt of staat met de espresso en de manier waarop de melk is gestoomd. Goed gemaakte gestoomde melk met een perfecte espresso eronder: dan heb je een latte die je nergens voor hoeft te inruilen.